jueves, 10 de mayo de 2018

'Involutas mors' de Salvador Dalí en su Making off


Salvador Dalí con la ayuda del fotógrafo Phillippe Halsman realizó su conocido 'cráneo' con mujeres desnudas, siete. 


                     Realiza la obra en 1951, con el fotógrafo Philippe Halsman.


Los cuerpos de las modelos los coloca Halsman y su ayudante hasta tres veces siguiendo el diseño de Dalí. En tres horas, al parecer.

Dalí supervisando...


Dalí y Halsman at work:




La relación de sexo y muerte, en el contexto culto de la 'Vanitas' que se desarrolla en la época del estilo Barroco, en el contexto de la Contra Reforma católica.






Aquí se pasa por el tamiz de juego sexual y neurótico del artista del Ampurdá, de Girona / Catalunya...


Finalmente Dalí posó cual dandy junto a dicha composición, quedando así el 'tableau vivant' concluido.


Un homenaje en clave cinematográfica, se produce en 1991desde el cartel... 
de la película 'El Silencio de los Corderos', película rodada por Jonatham Demme  en el torso de la polilla que cubre la boca. de la actriz Jodie Fisher


Como todo cinéfilo conoce...

lunes, 7 de mayo de 2018

Segunda gran exposición de Moxom



É a segunda gran exposición de Moxom en Ourense.  E, con ella, “moXom" medra. No Museo Municipal...


De Nogueira de Montederramo é José Manuel Rodríguez Mojón (1964), ‘moXom’, tallista coñecido entre os que gustan da plástica de arte dende que fixera a exposición en 2010 no Centro Marcos Valcárcel.

Alí, no antigo Simeón, pervive a ‘muller con paraugas e bolso’ , insólita polo tamaño no que adoita traballar mais non pola combinación de estúrdiga materia vexetal e o tratamento dos sutís engadidos que potencian o xesto ata conquerir a forma buscada, á que engade policromía. 


Hai nela moito do proceder lúdico que o anima, un carácter jocoserio propio que se move con chispa no gume da súa navalla. 

Así o seu nome artístico en palíndromo, moxom, que se pode ler igual do revés.




Daquela sala emblemática o antigo debuxante de banda deseñada, que apenas tiña participado en nalgunha que outra exposición, saíu reafirmado na súa escolla. Con unha técnica pouco invasiva que procede da navalla, coa que dera en enxangar deixando o tabaco, engádelle gubias e martelos, e coas polas e troncos que recolle vai alterandoas na procura dun rostro, que pinta, e tamén o corpo.


Son obras de mulleres de canon esvelto, que se impón dende o material utilizado, e por elo nelas prevalece o movemento.




A policromía dalgunhas, ben distinta da súa, más plana e monócroma, é das mans de Maite, a súa dona, inspiración e aguillón constante, quen lles aporta outra vizosa personalidade.



Antes de chegar aquí, amosou no Ateneo de Ourense, na torre, en 2011, as súas obras; e o ano seguinte se vincula como asesor artístico ao proxecto da Editorial Eurisaces de Javier González Lamelas, conveciño de Chandrexa de Queixa, sendo as súas obras icona dela, e unha capa de Ocultarse en una hoguera.Thomas Merton a través de sus diarios, de Ramón Cao Martínez, que saíu do prelo en 2015 e foi o número dez da colección.


En paralelo comezan a saíren, expoñendo “De boas madeiras” en 2017, no faro de Cabo Vilán, Camariñas, A Coruña.




Nas salas do Municipal, ás súas coñecidas obras de mulleres, que están sempre moi preto da artesanía de autor, engade pezas distintas, escultóricas, caso de 'Confidentes,' que vive no centro da sala grande, praxe na que abunda noutras faces, aínda que as pegue á parede. 




Con elas hai un grupo, cartaz da mostra de ‘moXom e demais familia’, xente na que unha delas berra; e escenas baseadas en cadros, caso de Friedrich... 

A da muller lendo procede da "Habitación de hotel" de Edvard Hopper, que se pode ver en Madrid:


 un camiño a desenrolar, como fixo entre nós, Arturo Baltar. Coñece as obras de Álvaro de la Vega, Enrique Tenreiro e Tino Canicoba, ou posiblemente as de Ricardo Dávila, ao que vimos na Pobra do Caramiñal, Diego Guerrero ou do guineano Nguema, pola vía dixital da net, medio que tanto inflúe nos artistas.


Na outra sala, complementaria, aproveitaa para exhibir debuxos, colaxes e unha instalación.

Os colaxes dende a fotografía, son ocurrentes e cheos de inxenuidade. E nas vitrinas algunhas das súas primeiras obras, alfaias de seu.

Artesanía da talla directa, na base deste pintor que pensa porque debuxa os seus pensamentos,
moXom.



O seu vai sendo outro camiño. Que tal unha Tenda de Moxom e Maite...?


lunes, 30 de abril de 2018

En torno a los 'Discípulos de Emaús' de Caravaggio


Michelangelo Merisi da Caravaggio (1573-1610), es un artista de fines del manierismo romano que con el que da inicio el Barroco. Su apuesta por lo real, claramente, y la percepción desde la luz, con efectos dramáticos, es el Tenebrismo o luz de sótano.


Caravaggio expresa con hondura toda una lección teológica desde la historia de “los discípulos de Emaús”, o pequeña Última Cena.  Están, ante todo, el pan y el vino, esto es, la Eucaristía. Mas está también la sombra del criado... que no existe, ...
un pollo en la fuente,
y un sólo cuenco...



La cesta de frutas es todo un artificio simbólico. No hay nada al azar y el pintor quiere mandar un mensaje con cada una de las frutas.



Hay desde ellas unas claves, que son símbolos, y todos juntos una alegoría...: las manzanas del 'pecado original', la uva negra, que puede aludir a la muerte, que están al lado de las uvas blancas, que serían la resurrección, siendo las granadas la Pasión de Cristo...




Pero hay además otro símbolo, erudito en clave manierista, que se halla sutilmente disimulado a la vista, en las inmediaciones de aquella cesta-frutero, la cola de un pez y su parte media. Este es un artificio, antiguo código secreto de los primeros cristianos del ámbito romano helenístico: pez, en griego, una alusión a Christo.


Evangelio de Lucas, 24:30-32:

Y esto sucedió. Mientras estaba en la mesa con ellos, tomó el pan, pronunció la bendición, lo partió y se lo dio. y en ese momento se les abrieron los ojos y lo reconocieron. Pero ya había desaparecido. Entonces se dijeron el uno al otro: «¿No sentíamos arder nuestro corazón cuando nos hablaba en el camino y nos explicaba las Escrituras?”.

Alusión a peregrino desde la concha que aunque nop sea de vieira sino de zamburiña no deja lugar a dudas...

sábado, 28 de abril de 2018

Sofonisba Anguisola pintora


'SOPHONISBA ANGVSSOLA, VIRGO, AMILCARIS FILIA, EX VERA / 
EFFIGIE TRES SVAS SORORES ET ANCILLAM PINXIT. MDLV'

Lucía, Minerva y Europa Anguissola jugando al ajedrez, 1555. Mº Nacional de Polonia, en Poznan.

Sofonisba Anguissola, doncella, hija de Amilcar, pintó a sus tres hermanas y a la criada del natural, 1555.


La clave está en las miradas. Mira el cuadro. 

En él la criada mira a Europa, quien mira hacia Minerva, y esta a Elena... quien lo hace hacia Sofonisba Anguissola.

Son miradas de mujer, entre mujeres,... 

Autorretrato con espineta, 1561.
Hija de Amilcare Anguissola y Bianca Ponzoni Anguissola, se casó con Fabrizio Moncada, que falleció en 1579. Fue alumna de Bernardino Campi.

Autorretrato como pintora: una Virgen con el Niño, 1556, Mº Lancut, Polonia.

Nació en Cremona, en 1535, localidad que se haría famosa por ser en un futuro próximo el taller en el que se asentaron importantes familias dedicadas a la elaboración de violines y otros instrumentos de cuerda, los Guarnieri, Stradivari... 
Falleció en Palermo, Sicilia, territorio de la Corona española de los Habsburgo, el 16 de noviembre de 1615.

Minerva, Amilcare y Asdrubale Anguissola, 1557.

lunes, 23 de abril de 2018

Exposición de Paz Pérez, no Museo Municipal



ARTE ET ALIA.

Xabier Limia de Gardón.

Esculturas en cristalinas vitrinas, de marfís sobre ébano, na procura do contraste de cores, sobre escuras peañas de pedra negra ou verde, cores en equilibrio de complementarios ou na procura do contraste, co estaño, pequenas pezas con ar de xoiería alto standing... trae a lalinense María Mercedes Paz Pérez ata a sala do primeiro andar do Mº Municipal.

Teñen aquí protagonismo de seu polo exótico dos materiais e o seu carácter decorativo, definitorio desta madura empresaria natural do Barrio de Abaixo de Lalín metida a artista nos últimos anos. Dende a súa actividade en Chantada, onde traballa e vive, convivindo coa arte e os artistas que se achegan ao seu taller de marquetería e enmarcado, que ten dende fai máis de trinta anos. Pouco a pouco fíxose coleccionista de arte, e coa apertura da Galería Ansoar tamén marchante de antigüidades.

É así como chega fai anos a Ourense traendo aos artistas da Riverside Group, en 2011, obras dos londinenses que forman xa parte dos fondos do Museo, grupo que expuxera xa antes, cando o Museo botaba a andar.


Alí, na capital do Deza fixo estudos no Centro de formación para as Artes (Cefort) do concello impulsado por Pilar Taboada, a súa mentora, e as bolboretas son un tema de estudo que se converte en afortunado achado plástico, un tótem, co que abre a súa exposición de Ourense. 

Comeza a participar en colectivas dende 2012, acudindo ás 'Emporc-art' de Lalín, no Museo municipal Ramón Mª Aller dende 2013, ano do diploma de honra do Cefort pola súa creatividade. 



As exposicións compartidas con José Suárez e con Patricia Fernández, nestes anos, supoñen un empurrón, sendo a súa pancada nas costas ‘Expansión natura’, no Pazo de Tor, fai un par de anos, que foi a súa primeira exposición individual, á que segue a do museo de Lalín. 

A expresión, dende o pouso biográfico que estaba a xermolar por anos, ten que ter sido grande, máis sempre é tempo de extraer o destilado, ata daquela repousado, no entorno do traballo e familia.







Agora é o tempo de Ourense. Nesta terceira exposición, a primeira con catálogo, aínda que o seu contido non corresponda co exposto na sala, converterase en especial, un dos encantos de estar fóra da súa área de confort. 




A escultura de marfil en toradas ten o seu encanto, por máis que se ache lonxe dos achados das pezas antigas, e as pezas en madeira M, castiñeiro, Mongoy ou Pitomba, dispostas tamén en toradas, ás que fai mordidas en finos regos paralelos coa ferramenta a motor a tres mil revolucións/minuto, manexada con precisión cirúrxica. 

Nese estado móvese, case febril no creativo, pois tamén ten redactado un libro, ''A cien y sin frenos'', un explícito título que fala do vertixe vital no que vive. 






Materiais: aceiro inox., base de granito.
As pinturas de intensas cores esmaltadas son de movemento máis calmo, un magma subconsciente que insire en formato tradicional ou modifica máis alá dese marco, en acaídas formulacións nas que prima o decorativo, como os seus equilibrados e curvilíneos debuxos nos que a liña define un camiñar...