Espacio virtual de contenidos de arte y todo lo demás, con la villa de Cea, el pan y la Abadía de Oseira al fondo...
jueves, 12 de marzo de 2015
miércoles, 11 de marzo de 2015
A Virxe do Cristal

Hace unos años en el libro que hice con mi amigo, el Dr. D. José Antonio Fidalgo, q.e.p.d.,
'Vilanova dos Infantes patrimonio etnográfico de una parroquia ourensana' (Ourense, 2001),
la describo así p. 47:
'...se halla en un relicario dorado, con una base cerrada por un vidrio azul, sobre el que se halla engastado, con cubierta que sostienen dos ángeles, rematando la pieza una corona surmontada, toda ella orlada de piedras preciosas. Para las procesiones se inserta en un relicario de plata a modo de capilla, obra del siglo XVIII... El culto a la Virgen del Cristal se inicia en la Edad Moderna, 'por los años de 1650' según señala el P. jesuita Villafañe quien, tras su visita al lugar en 1722, publica la historia "de la invención, y principios del culto de esta maravillosa imagen'. Basándose en ella, y en la tradición popular, el poeta local Manuel Curros Enríquez, le dió cuerpo en su poema 'A lenda da Virxe do Cristal' en su libro de 1880 "Aires da miña terra".
Desde la elaboración del libro hace tres lustros, le tengo afecto, una gran estima, tras el intenso contacto.
Descansa en paz, mi buen D. Adolfo.
![]() |
| Santuario da Virxe do Cristal. |
Etiquetas:
Celanova,
Manuel Curros Enríquez,
Vilanova dos Infantes,
Virxe do Cristal
lunes, 9 de marzo de 2015
TOÑO MONTEIRO, TRONCOS QUE HABLAN
[Xabier Limia de Gardón, een La Región, Arte et Alia, 09/03/2015]
En el Suroeste provincial está Ganceiros (Lobios), donde Toño Monteiro tiene casa y estudio-taller. Es este un espacio de ‘bocarribeira’, con grandes desniveles, cerca del cauce del Salas que desciende hasta encontrarse con el gran río Limia, remansado en el embalse de Lindoso. Enfrente está, al otro lado, Gález y A Terrachá, Entrimo. De estas tierras de sierras rocosas de la ‘Baixa Limia’ ourensana, surge su existir, su agua azul de artista, raíz de los árboles-vida, energía natural, materia prima cuyo fruto de varios años es esta exposición.
| Maternidade do corazón de Nogueira, 200x60, Hotel O Lusitano (Lobeira). |
El artista descargó sus maderas talladas y pulidas en el Museo Municipal hace unas fechas, de humanas formas y variados tamaños, esculturas de bulto redondo, y estilizado canon. Dejando atrás la pizarra y piedra, o metal, que habían dominado sus exposiciones primeras, el artista excavó en la leñosa materia en busca del cuerpo, femenino o masculino, formas columnarias en las que descubre, en ocasiones, lo imposible de su naturaleza en el hueco, o vacío, del lleno orgánico. Las figuras femeninas, con niño a veces, su suave tacto se quiebra en angulosas formas. En ellas busca una imagen, o símbolo mental de calidez humana y fortaleza. Así su Maternidade do corazón, que trae desde el Lusitano, esencia de esta tierra, dónde Javier y familia acogen desde 1930, calidad y tradición desde la buena cocina, y los grandes relieves Ella / Él que, con aire de triclinium romano, ornan su comedor.
![]() |
| Dualidade, carballo. |
| Mariola do Xurés, piñeiro. |
Es en esta tierra, la suya, donde está su fuerza: en lo alto la Mariola do Xurés, un canto a la curva desde la roca, único excursus inanimado de la muestra, pues aquellas Dama do Castelo, Mouro do Xurés, explicitan su relación con la orografía amada. Desde la materia, pino, roble, naranjo, castaño, nogal o eucalipto, acacia, encina, cerezo o peral, las formas seleccionadas. Sus hombres angulosos, caminan o trabajan, fuertes y duros, que viven vidas individuales unidos a aquellas desde la proximidad vital, Yo/Tu, en diálogo de alteridad. Los dibujos de la superficie en la piel/ corteza del árbol elegido, potencian y animan cada expresión, y las anilinas transportan con su color el sentimiento de Monteiro en los rostros, con una querencia especial por el azul que invade el cuerpo, como el agua, oro-azul, y verde.
Así en el miliario con mensaje en grafía judía, que sorprende por inverosímil ante una tierra atravesada desde épocas inmemoriales por una vía natural en la que muy pronto se habló el latín, lengua del Imperio de Roma, en la Vía Nova, que atravesaba la Gallaecia.
Es en todos la naturaleza material, con la que interactúa la otra, vital y superior, que la sostiene, fecunda matriz.
El artista ha repoblado con ella las dos plantas expositivas municipales, gente que son árboles, hábitat del bosque.
En su taller explicitó una forma expresiva, en la que el acabado final, de brillante exterior, privilegia la emoción desde el tacto, potenciado en apoyo del colectivo ciego, al que se invita a acercarse para sentir su arte.
Etiquetas:
Toño Monteiro
lunes, 2 de marzo de 2015
ANTOLÓXICA DE PULIDO EN AFUNDACIÓN
ARTE ET ALIA. XABIER LIMIA DE GARDÓN
Era primavera naquela altura cando chegou Pulido e, estendendo a alfombra coas obras feitas entre 1980 e 2000, amosou a Ourense o seu camiñar plástico. Dúas eran as fases vitais, que traía, a de Cataluña, formativa e de traballo, e a do seu asentamento definitivo en Galicia. Foron anos de intensa actividade, nos que interveu decisivamente en proxectos de país, institucionais, presenza proteica en verdade, dun artista metido a xestor, deseñador gráfico no mundo editorial, e a pouco, profesor de debuxo nun Instituto de Vigo... Neste remuíño de accións, as súas facianas comunicativa e colaborativa, expresaron o seu carácter de home de acordo na construción do edificio cultural galego. Expresión do seu poderoso latexo de hiperactivo en calma é o debuxo que lle fixo en 1994 o gran arquitecto portugués Álvaro Siza. Dos Chaos de Amoeiro, en Bóveda, onde naceu, ata o seminario da cidade das Burgas, no que estudou latín, humanidades e música mirando o nacente, e Ourense no val. Mestre rural en Casaio, leccións ourensáns con Prego de Oliver, un grande, nos primeiros sesenta.
![]() |
| Kermesse, 2013, e preside Camiñante VII, 2005. Na parede do fondo, Músico, 2008. |
| En Ollando, 1981, os fillos de Pulido miran para o espazo abisal do estudo. |
Logo en Barcelona, Belas Artes e o mestre Hernández Pijoán, outro gran artista. Son as primeiras kermesses, os músicos de clarinete, o ser que camiña baixo nubeiros, en silencio, ou chanta os pés na rocha poderosa dende a que mira a vida, e das súas mulleres, núas e soas. As angulacións expresionistas de seu con encadres cinematográficos. Noutra primavera, a de 2008, chegou coa súa obra recente, e a cidade luciu cos percebes, entre estraloques, baixo as lúas dobres, e as súas mulleres durmían na praia, baixo unha mirada cálida. Daquela os azuis celestes comezan a facerse máis presentes.
INTÉRPRETE DO SEU TEMPO
O artista plástico é un lector avisado que gusta de ler, dende a súa formación humanística, incluso o ensaio antropolóxico e filosofía, áreas de grande importancia no canto das inquedanzas, dende as raiceiras. As súas obras o expresan. Así cando os dous vellos segadores están a falar sentados no cumprido valado, sae Casares e Mendoza, Dieste e Nélida Piñón; e nos homes que camiñan lixeiros de equipaxe, que veñen e, sobre todo, van, está Cortázar, Tabucchi, Vila-Matas, Valente ou Gamoneda; e nas kermeses da pasada década Atxaga, McEwan e outros.
Séntese no ceo a tempestade ambigua: é doce e inquietante ó mesmo tempo. Na terra inscríbense os sulcos da dor. Entre estes dous mundos irreconciliables, entre dúas paisaxes hostís provócase a andadura. (Ramiro Fonte, 1988).
Na antolóxica as voces de Ramiro Fonte, Ferrín e Otero Pedrayo impresas nas paredes son fitos e testemuñas nun camiñar en compañía. D. Ramón, o seu ilustre conveciño, xa acreditou a súas ‘fantasías das luces e sombras’. Estas son un eixo central do pulidiano modo, coa imaxinación a traballar dende o mito platónico, sombras na noite, en interiores onde mulleres dormen, azuis e louras, núas; sombras dos danzantes arredor do lume, sombras luminosas das lúas no lombo dese home que avanza dobrado mirando de pisar a eito no pasal interestelar, camiño en zig-zag onde ensaia invisibles cores que as felices kermesses amosan en ritmos musicais.
No canto á disposición das obras, magnífica a montaxe de Carlos L. Bernárdez, de quen é o texto do catálogo, no que se aprecia algunha obra das que vimos no outono en Vigo.
O artista plástico é un lector avisado que gusta de ler, dende a súa formación humanística, incluso o ensaio antropolóxico e filosofía, áreas de grande importancia no canto das inquedanzas, dende as raiceiras. As súas obras o expresan. Así cando os dous vellos segadores están a falar sentados no cumprido valado, sae Casares e Mendoza, Dieste e Nélida Piñón; e nos homes que camiñan lixeiros de equipaxe, que veñen e, sobre todo, van, está Cortázar, Tabucchi, Vila-Matas, Valente ou Gamoneda; e nas kermeses da pasada década Atxaga, McEwan e outros.
![]() |
| CAMIÑO VERMELLO, 1988. Óleo lenzo, 130x130. |
![]() |
| Músico, 1992. |
Na antolóxica as voces de Ramiro Fonte, Ferrín e Otero Pedrayo impresas nas paredes son fitos e testemuñas nun camiñar en compañía. D. Ramón, o seu ilustre conveciño, xa acreditou a súas ‘fantasías das luces e sombras’. Estas son un eixo central do pulidiano modo, coa imaxinación a traballar dende o mito platónico, sombras na noite, en interiores onde mulleres dormen, azuis e louras, núas; sombras dos danzantes arredor do lume, sombras luminosas das lúas no lombo dese home que avanza dobrado mirando de pisar a eito no pasal interestelar, camiño en zig-zag onde ensaia invisibles cores que as felices kermesses amosan en ritmos musicais.
No canto á disposición das obras, magnífica a montaxe de Carlos L. Bernárdez, de quen é o texto do catálogo, no que se aprecia algunha obra das que vimos no outono en Vigo.
Etiquetas:
Antón Pulido,
Ramiro Fonte
domingo, 1 de marzo de 2015
Miguel Robledo: dos nuevas portadas para Eurisaces Editora
A punto de salir, este mes dos nuevos títulos en la editorial ourensana.
Damos a conocer las ilustraciones de las portadas y los dibujos originales, de la autoría e inspiración del también ourensano Miguel Robledo.
El primero es del periodista y escritor gallego, de Sillobre, terra de Ferrol/Cedeira, en la última de todas las Bretañas posibles...
El segundo José María Muñoz Quirós.
Y dos grandes de las letras en el prólogo: César Antonio Molina y Antonio Colinas.
Etiquetas:
Eurisaces Editora,
Miguel Robledo
Suscribirse a:
Entradas (Atom)

-3.jpg)












